Хакім Абай: «Күллі адам баласын қор қылатын үш нәрсе бар. Сонан қашпақ керек: әуелі – надандық, екіншісі – еріншектік, үшінші – залым­дық деп білесің» дейді. Надандық – ақиқаттан қашу. Надан адам өз ісінің сал­дарын аңғармай, өзіне де, өзгеге де зиян шектіреді.

Еріншектік – жауапкершіліктен қашу. Ол адамды қоғам алдындағы міндеттерінен алыстатады. Залымдық – осы екеуінің шегіне жеткен тұсы. Өз мүддесі үшін өзгеге қиянат жасау – қоғам тыныштығын бұзатын ең ауыр кесел. Зұлымдық алдымен адамның ішкі ниетінен басталады. Сондықтан хакім Абай адам баласын өз ішкі дүниесін таразылауға шақырған.

Нағыз тәртіп – өз еркіндігін өзге­лердің құқығы басталған жерде аяқта­латынын түсіну. Қоғамдық орындарда, көшеде, тіпті көршілермен қарым-қатынаста белгіленген ере­желерді сақтау – бұл тұлғалық әдеп.

Қорыта айтқанда, тәртіп бар жерде – береке, тәртіпсіздік бар жерде – қасірет бар. Батыр бабамыз Бауыржан Момышұлы: «Тәртіпке бағынған құл болмайды, тәртіпсіз ел болмайды» деген. Егер әрбіріміз өз нәпсімізді тізгіндеп, аманатқа адал болып, заң мен әдеп шеңберінен шықпасақ, қоғам тыныштықтың мекеніне, берекенің ұя­сына айналады.

«Әлемді өзгертуді өзіңді өзгертуден бас­та» демекші, әркім өз-өзін тәртіп пен әдепке баулыса, өз құқығы мен өзгелердің құқығын пайымдай алса, өзіміз өмір сүріп жатқан қоғамға кел­тірген ең үлкен пайдамыз деп білейік.